کاهو

با اینکه کاهو در گلدان ممکن است به اندازه کاهو های بازار میوه و تره بار نشود اما با تغییر شیوه کشت می توان آن را به محصولی کاربردی با نگهداری آسان تبدیل کرد. کشت کاهو در گلدان به صورت Cut and Come Again انجام می شود، بدین معنی که بوته های کاهو به سن کامل نمی رسند و برگ های کوچک آن ها برای تهیه سالاد تازه بریده می شود و پس از آبیاری می توان دو برداشت دیگر از هر گلدان داشت. جالب است بدانیم کاهو نخست یک محصول دانه روغنی بوده و سپس به عنوان سبزی برگی مورد استفاده قرار گرفته است. امروزه به لطف عملیات اصلاحی گسترده، ارقام بسیار متنوعی از کاهو در اختیار علاقه مندان قرار گرفته که با اندکی جستجو در بازار می توان بذر آن ها را یافت و نسبت به کشت آن ها اقدام کرد. برای کاشت کاهو جهت چیدن یکباره با قیچی نیازی به گلدان های عمیق نیست و می توان از گلدان های با دهانه بزرگ و عمق کم استفاده کرد. کافیست بذر کاهو را روی خاک پاشیده و لایه نازکی از خاکبرگ روی آن بپاشید و آبیاری کنید. نخستین سالاد خانگی را می توان با کاهوهایی که ۴ هفته از زمان کشتشان می گذرد، تهیه کرد.

زمستان:

با رسیدن به آخرین روزهای زمستان می توان کشت بذر کاهو را در گلدان آغاز کرد و بهتر است گلدن ها در تراس، در معرض نور مستقیم خورشید نباشند. در آبیاری گلدان هایتان زیاده روی نکنید و از طرفی نگذارید بذرهای تازه جوانه زده خشک شوند.

بهار:

با کاشت گلدان های جدید هر دو هفته یکبار می توانید از وجود برگ های تازه کافی برای سالادهای روزانه مطمئن باشید و با آبیاری مداوم از خشبی و تلخ شدن برگ ها جلوگیری کنید.

تابستان:

کار کاشت گلدان های جدید را می توان تا اوج گرمای تابستان ادامه داد چون بذرهای کاهو در دمای بالا قدرت جوانه زنی را از دست می دهند.

پاییز:

همزمان با خنک شدن هوا می توان عملیات کشت کاهو را از نو آغاز کرد و آخرین بارقه های گرمای فصل را برای رشد گلدان های بیشتر به کار برد. در صورت سرد شدن هوا می توان گلدان ها را به پشت پنجره منتقل کرد.

نخود فرنگی

نخودفرنگی در اصل برای غلاف ها و دانه های مقوی و خوشمزه آن کشت می شود اما می توان آن را با موفقیت کامل به عنوان یک سبزی برگی نیز کاشت. برگ های نورسته نخودفرنگی بسیار مقوی بوده و علاوه بر داشتن ویتامین های متعدد، طعم دلپذیری به سالادها می دهند. برای کشت نخودفرنگی سالادی نیز نیازی به فضای زیاد وجود ندارد چون قرار نیست بوته ها به مرحله غلاف دهی برسند و به محض رسیدن بوته ها به طول ۱۰ تا ۱۵ سانتی متر با گذشت زمان تقریبی ۳ هفته از کشت بذر می توان آن ها را با قیچی چید و برای صرف سالاد به کار برد. تراکم کشت نیز به مراتب بیشتر از کاشت نخودفرنگی جهت مصرف غلاف آن است و هدف افزایش تعداد بوته ها در واحد سطح جهت داشتن بیشترین حجم برگ خواهد بود.

زمستان:

نخودفرنگی در برابر سرما مقاوم است و به محض تابیدن نخستین پرتوهای گرم آفتاب در اواخر زمستان می توان نسبت به کاشت آن اقدام کرد. یک گلدان نه چندان عمیق انتخاب کرده و پس از پر کردن با خاک، بذرهای نخودفرنگی را با فاصله تقریبی ۳ سانتی متر از هم داخل آن بکارید و خوب آبیاری کنید. جهت سرعت بخشیدن به کار می توانید گلدان را پشت پنجره در محلی آفتابگیر قرار دهید.

بهار:

دوره کاشت تا برداشت نخودفرنگی سالادی تنها ۳ هفته است و می توان از هر گلدان دو یا سه مرتبه محصول گرفت. بنابراین می توانید با کاشت مداوم هفتگی در تراس، از این برگ های مقوی و ترد جهت کاربرد روزانه استفاده کنید.

تابستان:

تعداد برداشت گلدان های نخودفرنگی در اوج گرما کاهش می یابد و در این فصل پس از یکی دو برداشت باید خاک را با مقداری خاک برگ و کود پوسیده تقویت کرده و دوباره آن را با بذر پر کرد. بوته های بزرگ را می توان همراه یخ، آبلیمو، نعنا و کمی شکر داخل مخلوط کن ریخته و از آن ها یک نوشیدنی تابستانه مقوی درست کرد.

پاییز:

عبور از اوج گرما و خنک شدن هوا به معنای رشد مطلوب نخودفرنگی است و می توان کاشت گلدان های جدید را برای برداشت پیاپی ادامه داد.

شاهی

شاهی یک سبزی برگی از خانواده کلم است که می توان آن را علاوه بر ظرف سبزی خوردن، لابلای سالاد کاهو نیز به کار برد و طعم یکنواخت کاهو را با کمک آن اندکی تند و تیز کرد. دوره رشد این سبزی نیز بسیار کوتاه است و در هوای خنک بهار و پاییز می توان آن را به صورت یک هفته در میان در گلدان های جدید کشت کرد. شاهی در هوای گرم و خشک رشد مطلوبی ندارد و بهتر است در فصل تابستان، گلدان های آن را به محلی نیم سایه و خنک منتقل کرد. برداشت را می توان به صورت بوته ای انجام داد و در این صورت بوته های باقی مانده بزرگ تر می شوند و یا می توان با قیچی کل گلدان را سربرداری کرد و با آبیاری مداوم آن را برای برداشت های بعدی آماده کرد.

بهار:

بذرهای ریز شاهی را می توان با تراکم نسبتا بالا در گلدان داخل تراس کاشت و با لایه نازکی از خاک پوشش داد. به یاد داشته باشید که لطافت سبزی های برگی در گرو آبیاری مطلوب است و هیچ کدام از سبزی های شناخته شده با آبیاری نامنظم، نرم و لطیف نخواهند شد.

تابستان:

گلدان های شاهی را از گزند پرتوهای سوزان آفتاب و وزش بادهای گرم و خشک دور نگه دارید. شاهی های کشت شده در فصل گرم به مراتب تند و تیز تر از محصول برداشت شده در فصل خنک خواهد بود.

پاییز:

کاشت شاهی در گلدان را می توان تا سرد شدن هوا ادامه داد و آخرین محصول کشت شده نیز در پشت پنجره قابل برداشت خواهد بود.

اسفناج

برگ های ترد و تازه اسفناج را می توان در سالاد به کار برد و البته طبخ برگ های بزرگ تر به شکل بورانی یا نرگسی نیز طرفداران بسیاری دارد. کاشت اسفناج در گلدان چندان دشوار نیست و تا زمانی که خاکی غنی با زهکشی خوب در اختیار داشته باشید و گیاهان را از گرما و خشکی تابستان دور نگه دارید، می توانید به صورت پیاپی این سبزی مفید را کشت کنید. برگ های اسفناج به محض رسیدن به طول ۵ سانتی متر برای کاربرد در سالاد مناسب خواهند بود اما در صورت بزرگ شدن بهتر است برای طبخ غذا به کار روند.

بهار:

اسفناج را می توان در نخستین روزهای بهار کاشت و برای این کار به گلدانی با سطح زیاد نیاز است. بذرها را با فاصله تقریبی ۵ سانتی متر از همدیگر بکارید و روی آن ها یک سانتی متر خاک بریزید و خوب آبیاری کنید و در محلی آفتابگیر در تراس بگذارید تا جوانه بزنند.

تابستان:

کاشت اسفناج در اوج گرما، نتیجه مطلوبی در پی ندارد و بهتر است پس از گذشتن از مرداد ماه، کشت آن از سر گرفته شود.

پاییز:

اسفناج را می توان در طول فصل خنک نیز کاشت و در صورت وجود فضای کافی می توان تعدادی از آن ها را در طول فصل زمستان نیز نگه داشت و برگ های آن را در صورت نیاز به مصرف رساند.

زمستان:

در صورت داشتن فضای مناسب با نور و گرمای مطلوب پشت پنجره می توان کاشت اسفناج را تا بهار سال آینده ادامه داد و برگ های بوته های کوچک را برای تازه خوری به کار برد.

جوانه

اگر حتی یک پنجره نورگیر نیز ندارید نگران نباشید چون کاشت جوانه ها راهی مطمئن برای داشتن رژیم غذایی سالم و لذت باغبانی است. نخست باید بدانید که بذر جوانه ها برای جوانه زنی موفقیت آمیز به محیطی بسیار تمیز نیاز دارند و شستشوی آن ها باید به صورت روزانه انجام شود. بخش زیادی از بذر جوانه ها را نشاسته تشکیل می دهد که محیطی ایده آل برای رشد قارچ و باکتری محسوب می شود و با شستشوی روزانه ضمن آبیاری، می توان رشد این موجودات مزاحم را به حداقل رساند. عملیات کشت جوانه ها را می توان در تمام روزهای سال انجام داد و از آن ها برای غنی کردن سالاد و غذا استفاده کرد. از مهم ترین جوانه ها می توان به یونجه، شنبلیله، ماش، تربچه و آفتابگردان اشاره کرد اما تقریبا تمام حبوبات و غلات را می توان برای این منظور به کار برد.

برای تهیه جوانه به یک ظرف دردار بزرگ نیاز دارید و باید در ظرف را در چندین نقطه سوراخ کنید یا دهانه آن را با توری پارچه ای بپوشانید. نیمی از ظرف را با بذر دلخواه پر کرده و آن را با آب پر کنید و ۲۴ ساعت در محلی خنک و تاریک قرار دهید.

روز بعد، آب اضافه ظرف را با واژگون کردن خالی کرده و محتویات داخل آن را دو مرتبه شستشو دهید. این کار به سادگی باز کردن در ظرف، پر کردن از آب، بستن در، تکان دادن و واژگون کردن ظرف انجام می شود. پس از آن ظرف را در محلی نورگیر بدون تابش مستقیم آفتاب قرار دهید.

عملیات شستشوی بذرهای در حال جوانه زنی باید دو مرتبه در روز انجام شود و پس از ۳ تا ۱۰ روز، بذرهای داخل آن به مرحله مصرف می رسند. می توان جوانه ها را در ظرفی در بسته در یخچال نگه داشت و با شستشوی روزانه طراوت و سلامت آن ها را حفظ کرد.